Một ngày mùa thu ở Hakuba: sáng lên hồ Happo, chiều ngắm thung lũng vàng từ Iwatake

Có một sự thật hơi phũ về Hakuba mùa thu mà không mấy ai nói với bạn: cảnh đẹp nhất ở đây chỉ tồn tại trong khoảng ba tiếng đồng hồ mỗi ngày. Mặt hồ Happo phẳng như gương, soi nguyên dãy Shirouma vừa dính tuyết đầu mùa — thứ bạn thấy trên mọi tấm poster quảng bá vùng này — là sản phẩm của gió lặng và trời trong lúc sáng sớm. Đến khoảng giữa trưa, gió núi nổi lên, mặt hồ gợn lăn tăn, mây bắt đầu bò lên che đỉnh. Người đến lúc 11 giờ và người đến lúc 8 giờ rưỡi nhìn thấy hai Hakuba hoàn toàn khác nhau, dù trả cùng một số tiền vé.

Vấn đề là Hakuba lại ở xa. Từ Tokyo lên đây mất khoảng ba tiếng, từ Nagano thì hơn một tiếng. Đa số người đi trong ngày xuất phát muộn, đến nơi khi mặt trời đã lên cao, rồi tự an ủi rằng "chắc hôm nay trời không đẹp". Không phải trời không đẹp — chỉ là bạn đến sau giờ đẹp. Cả bài này thực chất xoay quanh việc dịch giờ xuất phát của bạn lùi lại đủ sớm để bắt kịp khung giờ đó, rồi sắp xếp phần còn lại của ngày cho hợp lý.

Lịch trình dưới đây là bản mình vẫn dùng và vẫn khuyên bạn bè: sáng lên gondola Happo-one đi bộ tới hồ Happo lúc mặt nước còn phẳng, trưa xuống thung lũng ăn soba mới đầu vụ, chiều sang khu Iwatake ngồi trên sàn ngắm Mountain Harbor nhìn cả thung lũng vàng rực trải dưới chân. Kèm theo là mốc giờ cụ thể, chi phí ước lượng từng chặng, và — phần mà mình nghĩ quan trọng nhất — phương án thay thế khi ông trời không chiều lòng người, vì ở vùng núi thì chuyện đó xảy ra thường xuyên hơn bạn tưởng.

Một ngày ở Hakuba: khả thi tới đâu?

Nói thẳng trước khi bạn đặt vé: đi trong ngày từ Nagano thì thoải mái, từ Tokyo thì được nhưng phải chấp nhận vài đánh đổi.

Từ Nagano, xe buýt tốc hành chạy thẳng lên Hakuba mất khoảng một tiếng đến một tiếng mười lăm. Nếu bạn ngủ đêm ở Nagano — điều mình rất khuyến khích, vì Nagano có Zenkoji, có phố ăn uống, và phòng khách sạn rẻ hơn Hakuba mùa cao điểm — thì bắt chuyến buýt đầu buổi sáng là bạn có mặt ở chân núi trước 9 giờ, dư dả cả ngày.

Từ Tokyo, bạn phải đi Hokuriku Shinkansen tới ga Nagano rồi nối buýt. Tổng thời gian một chiều rơi vào khoảng ba tiếng nếu nối chuyến trơn tru. Muốn có mặt ở Hakuba lúc 9 giờ, bạn phải rời Tokyo khoảng 6 giờ sáng — nghĩa là dậy từ 5 giờ. Đổi lại, chiều bạn phải rời Hakuba trước khoảng 5 giờ chiều để kịp về Tokyo trong đêm. Ngày của bạn ở Hakuba vì thế còn khoảng tám tiếng, vừa đủ cho hai điểm chính chứ không dư để la cà.

Còn một lựa chọn nữa ít người Việt để ý: xe buýt cao tốc chạy đêm hoặc sáng sớm từ Shinjuku thẳng lên Hakuba, không cần đổi chuyến. Mất khoảng bốn tiếng rưỡi đến năm tiếng, nhưng giá thường chỉ bằng khoảng một nửa tàu, và chuyến sớm nhất đưa bạn tới nơi vào tầm sáng. Nếu ngân sách là mối quan tâm chính, đây là phương án đáng cân nhắc — nhớ đặt trước, vì cuối tuần mùa lá vé hết khá nhanh.

Thời điểm đẹp nhất cho đúng lịch trình này thường rơi vào khoảng từ cuối tháng 9 đến giữa tháng 10 cho vùng cao quanh hồ Happo, và giữa tháng 10 đến đầu tháng 11 cho thung lũng và khu Iwatake. Nghe hơi lệch nhau, nhưng đó chính là cái hay: vào khoảng giữa tháng 10, bạn có thể bắt được cả hai trong cùng một ngày — trên cao đã đỏ rực và lấm tấm tuyết, dưới thấp vừa kịp ngả vàng.

Lịch trình theo mốc giờ

Các mốc dưới đây tính cho ngày đi từ Nagano. Nếu xuất phát từ Tokyo, cứ dịch mọi thứ muộn hơn khoảng 30–45 phút và bỏ bớt phần thư giãn cuối ngày.

6:30–7:45 — Rời Nagano, ngủ bù trên xe

Xe buýt tốc hành xuất phát từ bến trước ga Nagano (cửa Zenkoji). Mua vé tại quầy hoặc trên xe tuỳ hãng; mùa cao điểm nên ra sớm khoảng 15 phút vì có lúc phải xếp hàng. Chặng này bạn cứ ngủ, vì cảnh đẹp chỉ bắt đầu ở nửa sau khi xe men theo thung lũng.

Điểm xuống của bạn là bến xe Hakuba Happo (Happo Bus Terminal), không phải ga Hakuba. Bến này nằm ngay trung tâm khu Happo, đi bộ vài phút là tới trạm gondola.

7:45–8:30 — Gửi đồ, ăn sáng nhanh, mua vé

Việc đầu tiên: tống hết đồ nặng vào tủ khoá. Có tủ ở khu bến xe và quanh trạm gondola; nếu tủ đầy, nhiều nhà nghỉ và quán cà phê trong khu Happo nhận giữ đồ. Bạn sẽ đi bộ đường đá trong hai tiếng tới, cái ba lô to sẽ hành bạn ra trò.

Ăn sáng thì đừng kỳ vọng nhiều — khu núi này dậy muộn. Cửa hàng tiện lợi trong khu Happo là phương án chắc ăn nhất; mua luôn một nắm cơm và chai nước mang theo lên núi, vì trên đó đồ ăn ít và đắt.

Vé lên núi thường bán theo bộ gondola Adam + hai chặng ghế treo (khứ hồi), đưa bạn từ khoảng 760 mét lên tới khu Happo-ike Sanso ở độ cao khoảng 1.800 mét. Giờ chạy chuyến đầu và chuyến cuối thay đổi theo mùa và theo thời tiết, nên hãy kiểm tra trang chính thức của Happo-one trước ngày đi, và chụp màn hình giờ chuyến cuối xuống núi để khỏi quên.

8:30–9:15 — Lên núi

Chặng gondola khoảng tám phút, sau đó chuyển sang hai chặng ghế treo lộ thiên. Đây là lúc bạn nhận ra mình mặc chưa đủ ấm: ngồi ghế treo giữa gió, không vận động, ở độ cao gần 1.800 mét, sáng sớm giữa tháng 10 có thể chỉ khoảng 5–8 độ. Áo khoác gió và găng tay mỏng nên nằm sẵn trong tầm tay, không phải dưới đáy ba lô.

Bù lại, tầm nhìn từ ghế treo đã là một phần của chuyến đi: sườn núi trải dài phía dưới, thung lũng Hakuba thu nhỏ dần, và dãy Alps phía Bắc hiện ra đầy đủ ở phía đối diện.

9:15–10:15 — Đường mòn lên hồ Happo

Từ trạm cuối, đường mòn dẫn lên hồ Happo dài khoảng một cây số rưỡi, mất khoảng 60–90 phút mỗi chiều tuỳ thể lực và tuỳ bạn dừng chụp ảnh bao nhiêu lần. Có hai nhánh: một nhánh lát ván gỗ dễ đi hơn, một nhánh đường đá dốc hơn nhưng tầm nhìn thoáng hơn. Người bình thường đi được, nhưng đây là đường mòn núi thật sự, không phải lối dạo công viên: đá lởm chởm, gió mạnh, và có đoạn hụt hơi.

Giày là điểm mình muốn nhấn mạnh nhất. Giày thể thao đế bám tốt là mức tối thiểu; giày hiking cổ cao thì yên tâm hơn nhiều. Mỗi mùa thu vùng này đều có người trẹo chân vì đi giày vải đế phẳng.

10:15–11:15 — Hồ Happo

Hồ Happo (Happo-ike) nằm ở độ cao trên 2.000 mét, nhỏ hơn bạn tưởng khi nhìn ảnh, nhưng đúng vào ngày lặng gió thì mặt nước phẳng lì và phản chiếu trọn dãy Shirouma. Đây là lý do bạn dậy từ sáng sớm.

Vài điều thực tế ở trên đó: gió đổi hướng rất nhanh, mây có thể kéo tới che sạch núi trong mười phút rồi tan đi trong mười phút tiếp theo — nên đừng vội thất vọng, hãy ngồi chờ. Mang theo thứ gì đó ấm để uống, tìm chỗ khuất gió, và kiên nhẫn. Rất nhiều bức ảnh đẹp nhất ở đây là phần thưởng cho người chịu ngồi thêm hai mươi phút.

Nếu còn sức và còn thời gian, đường mòn tiếp tục đi lên cao hơn về phía sườn Karamatsu. Nhưng với lịch một ngày, hãy dừng ở hồ — bạn cần giữ sức và giữ giờ.

11:15–12:15 — Xuống núi

Đi xuống nhanh hơn đi lên, nhưng đừng chủ quan: đường đá xuống dốc mới là lúc dễ trượt. Xuống tới trạm ghế treo, đi ngược lại chuỗi ghế treo và gondola, khoảng 12 giờ 15 là bạn đứng dưới chân núi.

12:30–13:30 — Soba mới đầu vụ

Nagano là đất soba, và mùa thu là mùa của shin-soba — mì làm từ hạt kiều mạch vừa thu hoạch, thường bắt đầu xuất hiện trên bảng hiệu các quán từ khoảng cuối tháng 10. Khác biệt so với soba thường không hề nhỏ: sợi mì xanh hơn một chút, mùi thơm rõ hơn hẳn, và vị ngọt mộc kiểu hạt tươi.

Trong khu Happo và dọc con đường chính của thung lũng Hakuba có nhiều quán soba nhỏ do gia đình làm. Kinh nghiệm: các quán này đóng cửa sớm và hay hết mì — nhiều nơi bán hết là nghỉ, khoảng đầu giờ chiều. Vì vậy đừng để bụng tới 2 giờ. Nếu quán treo biển 新そば (shin-soba), đó là quán bạn muốn vào.

Gọi món thì mình khuyên bản zaru soba (mì lạnh chấm nước tương) cho lần đầu ăn shin-soba, vì mì lạnh giữ được mùi hạt rõ nhất. Trời lạnh quá thì kake soba nóng cũng ổn, nhưng mùi thơm sẽ nhạt đi phần nào.

13:45–16:00 — Iwatake và sàn ngắm Mountain Harbor

Từ khu Happo sang khu Iwatake khoảng vài cây số. Có xe buýt địa phương chạy nối các khu trong thung lũng theo mùa, nhưng tần suất thưa; nếu đi hai người trở lên, taxi thường đáng đồng tiền hơn là ngồi chờ. Đây cũng là chặng dễ vỡ lịch nhất trong ngày, nên hãy hỏi trước giờ buýt ngay khi xuống núi buổi trưa.

Lên Iwatake bằng gondola riêng, mất khoảng năm đến mười phút. Trên đỉnh là Hakuba Mountain Harbor — sàn gỗ vươn ra khỏi sườn núi, nhìn thẳng xuống thung lũng Hakuba và đối diện là bức tường núi Alps phía Bắc. Buổi chiều mùa thu, cả thung lũng dưới chân ngả vàng, còn dãy núi phía xa thì xanh xám lấm tấm tuyết. Cạnh sàn ngắm có quán cà phê phục vụ đồ uống và bánh, ngồi ngoài trời được nếu chịu lạnh.

Ngày thường buổi chiều ở đây khá vắng; cuối tuần mùa lá thì góc chụp đẹp nhất trên sàn có thể phải xếp hàng vài phút. Ngoài sàn ngắm, khu đỉnh Iwatake còn có vài lối đi dạo ngắn và khu ghế võng — không cần thể lực, chỉ cần thời gian.

Điểm cộng lớn của Iwatake trong lịch trình này là nó ngược sáng đúng chiều bạn cần: buổi chiều nắng chiếu vào sườn núi đối diện, nên ảnh chụp từ sàn thường có màu ấm và núi rõ nét hơn hẳn buổi sáng.

16:15–17:30 — Onsen hoặc về thẳng

Nếu bạn đi từ Nagano và không gấp, hãy dành nửa tiếng cuối cho onsen. Khu Happo có nhà tắm nước nóng công cộng ngay gần bến xe, tiện đến mức có thể ngâm xong bước thẳng ra bắt buýt. Nước ở vùng này có tiếng là trơn mượt, và sau một ngày đi bộ đường đá thì đây là phần thưởng xứng đáng nhất. Nhớ mang khăn nhỏ hoặc mua tại chỗ.

Nếu đi từ Tokyo, thành thật mà nói bạn nên bỏ qua onsen và ra bến sớm. Lỡ chuyến buýt cuối về Nagano nghĩa là lỡ luôn shinkansen cuối, và bạn sẽ phải tìm phòng ở Hakuba giữa mùa cao điểm — một buổi tối đắt đỏ ngoài dự tính.