Onsen mùa thu quanh Shirakawa-go: tắm trong làng, ghé Hirase, ngủ ryokan trên đường về

Hirase Onsen: mười phút xe về phía nam, nước khác hẳn

Chạy dọc quốc lộ men theo sông Shogawa về phía nam Shirakawa-go chừng mười đến mười lăm phút xe là tới Hirase — một xóm nhỏ nằm trong địa phận làng Shirakawa nhưng có nguồn nước riêng và không khí hoàn toàn khác. Ở đây không có khách đoàn, không có hàng lưu niệm, chỉ có vài ryokan, một cơ sở tắm công cộng, và núi.

Nhà tắm công cộng vùng Hirase

Cơ sở tắm ngày ở khu này (thường được biết đến với tên Shiramizu no Yu) là kiểu nhà tắm địa phương làm tử tế: rộng rãi, sạch, có bồn trong nhà lẫn bồn ngoài trời nhìn ra rừng, khu nghỉ để nằm dài sau khi tắm. Nước ở vùng Hirase thuộc nhóm giàu khoáng, có nơi ngả màu vàng nâu nhạt và vị hơi mặn chát — kiểu nước giữ nhiệt rất tốt, ngâm xong đi ra ngoài trời lạnh cả tiếng sau người vẫn còn ấm.

Phí vào cửa thường mềm hơn các cơ sở trong khu du lịch, đâu đó khoảng sáu, bảy trăm yên, và có ngày nghỉ trong tuần — lại là chuyện bạn nên kiểm tra trang chính thức trước khi lái xe tới, vì đi tận nơi mới thấy bảng "hôm nay nghỉ" thì khá phí một buổi chiều.

Điểm trừ duy nhất: không có xe bus du lịch tiện lợi nối làng với Hirase theo kiểu đi về trong ngày dễ dàng. Thực tế đây là lựa chọn dành cho người tự lái, hoặc cho ai ngủ lại trong vùng và nhờ nhà nghỉ chỉ đường. Nếu bạn đi bằng bus liên tỉnh và không có xe, hãy tập trung vào Shirakawa-go no Yu là hợp lý nhất.

Bồn ngoài trời trên núi — chỉ dành cho đúng mùa

Từ Hirase có một con đường núi chạy sâu vào phía hồ Ōshirakawa, dưới chân dãy Hakusan. Trên đó có một bồn tắm ngoài trời rất mộc mạc, nước ngả màu xanh sữa, nằm giữa rừng, gần hồ nước màu ngọc bích. Mùa thu, khoảng giữa đến cuối tháng 10, khu vực này là một trong những cảnh lá đẹp nhất cả vùng mà tuyệt đại đa số khách du lịch không bao giờ thấy, vì họ chỉ dừng ở làng.

Nhưng đây là chỗ cần cẩn thận: con đường lên đó hẹp, quanh co, chỉ mở theo mùa và đóng sớm khi tuyết xuống; bản thân bồn tắm cũng chỉ hoạt động trong một khoảng thời gian nhất định trong năm, tiện nghi tối giản, và có thể ngưng nhận khách bất cứ lúc nào vì thời tiết. Đừng đưa nó vào lịch trình như một điểm chắc chắn — hãy coi là phần thưởng thêm, và bắt buộc kiểm tra tình trạng đường cùng lịch mở cửa với trung tâm thông tin du lịch địa phương trong ngày bạn định đi.

Ngủ lại Hirase

Vài ryokan nhỏ ở Hirase phục vụ kiểu cổ điển: bữa tối có cá sông nướng muối, thịt bò Hida, nấm núi mùa thu, rau rừng muối; buổi tối yên tĩnh đến mức nghe rõ tiếng suối. Giá thường dễ chịu hơn ryokan ở Takayama hay Kanazawa cùng hạng, và bạn được thứ mà tiền khó mua vào mùa cao điểm: buổi sáng ở Shirakawa-go trước khi xe bus đầu tiên đến.

Gokayama: hướng ngược lại, ít người hơn hẳn

Đi về phía bắc Shirakawa-go chừng nửa tiếng xe là sang địa phận Toyama, nơi có hai làng mái rạ nhỏ hơn là Ainokura và Suganuma — cùng nằm trong danh sách Di sản Thế giới với Ogimachi nhưng vắng hơn nhiều lần. Nếu bạn thấy Shirakawa-go quá đông, Gokayama chính là câu trả lời.

Vùng này cũng có suối khoáng. Đáng chú ý nhất là một cơ sở tắm ngày nằm nhìn ra mặt hồ trên sông Shogawa — ngâm mình nhìn xuống mặt nước phẳng phản chiếu nguyên sườn núi lá đỏ là kiểu cảnh khiến bạn quên mất mình định ở đây bao lâu. Ngoài ra còn có nhà nghỉ công lập gần Ainokura cũng có phòng tắm khoáng và nhận khách tắm trong ngày vào một số khung giờ.

Cả hai đều thuộc dạng cơ sở địa phương quy mô vừa: phí vào cửa thấp, giờ mở cửa và ngày nghỉ theo lịch riêng, nên vẫn phải kiểm tra trước. Về di chuyển, có tuyến bus nối Shirakawa-go với Gokayama rồi đi tiếp về phía Johana và Takaoka, nhưng tần suất thưa — nếu không tự lái, bạn cần xem giờ bus rất kỹ và chấp nhận nhịp chậm. Đổi lại, một buổi chiều ở Ainokura mùa thu với mấy mái nhà rạ, ruộng bậc thang đã gặt, và hầu như không có ai chụp ảnh chen vào khung hình, là thứ khá hiếm ở Nhật bây giờ.

Ryokan onsen trên tuyến về Takayama

Nếu chặng tiếp theo của bạn là Takayama, có mấy lựa chọn xếp theo mức độ "đi thêm bao xa".

Dừng chân dọc đường

Giữa Shirakawa-go và Takayama, tuyến đường cao tốc chạy qua vùng Shokawa — khu vực cao, lá đổi màu sớm, và có cơ sở tắm khoáng ngay gần nút giao dành cho khách đi đường. Đây là lựa chọn dành cho người tự lái muốn xả chân giữa chặng mà không phải rẽ xa. Nếu đi bus liên tỉnh thì bỏ qua, vì xe không dừng đủ lâu.

Ngủ ở Takayama

Bản thân phố cổ Takayama có một số khách sạn và ryokan dùng nước khoáng, phần lớn nằm quanh khu ga hoặc rìa phố cổ. Chất lượng nước không phải điểm mạnh nhất vùng, nhưng bù lại bạn được cả gói: sáng đi chợ sớm bên sông Miyagawa, chiều dạo phố Sanmachi, tối về ngâm nước nóng rồi ăn bò Hida. Với người đi bằng phương tiện công cộng, đây là phương án cân bằng nhất.

Đi thêm một tiếng: vùng Okuhida

Nếu bạn có dư một đêm và muốn onsen thật sự "đã", hãy đi tiếp về phía đông Takayama chừng một tiếng xe bus tới cụm Okuhida — Hirayu, Fukuji, Shin-Hirayu, Shinhotaka. Đây mới là vùng nước nóng hạng nặng của tỉnh Gifu: hàng loạt ryokan có bồn ngoài trời giữa rừng, nhiều chỗ nước chảy tràn trực tiếp từ nguồn, và mùa thu thì cả thung lũng chuyển màu. Gần Shinhotaka còn có cáp treo hai tầng lên gần ba nghìn mét — lá đỏ trên đó vào độ rất sớm, thường ngay đầu tháng 10.

Khi đặt phòng ryokan mùa lá đỏ, nhớ đặt sớm và để ý mấy từ khóa: kashikiri-buro (bồn tắm riêng thuê theo giờ, rất hữu ích nếu bạn có hình xăm hoặc đi cùng con nhỏ) và rotenburo tsuki kyaku-shitsu (phòng có bồn ngoài trời riêng, đắt hơn nhưng đáng nếu bạn ngại tắm chung).

Ryokan onsen trên tuyến về Kanazawa

Chiều ngược lại cũng có lựa chọn tốt không kém.

Đường núi sang Hakusan (chỉ dành cho người lái xe)

Có một tuyến đường thu phí vượt núi nối vùng Shirakawa-go sang phía tỉnh Ishikawa, chạy men theo sườn dãy Hakusan. Mùa thu, đây là một trong những cung đường ngắm lá đẹp nhất miền trung Nhật Bản, với thác nước và điểm dừng ngắm cảnh dọc đường. Vài lưu ý bắt buộc: đường có phí (mức phí cho xe con thường hơn một nghìn yên, kiểm tra trang chính thức để có con số hiện hành), chỉ mở theo mùa và thường đóng cửa khoảng đầu đến giữa tháng 11 khi tuyết xuống, không cho xe máy đi, và đóng vào ban đêm nên bạn phải canh giờ vào cổng. Bên phía Ishikawa, quanh khu Chugu và Shiramine có các ryokan suối khoáng nhỏ — chặng nghỉ đêm rất hợp lý trước khi xuống Kanazawa hôm sau.

Yuwaku Onsen: onsen của chính Kanazawa

Nếu không tự lái, phương án gọn nhất là về thẳng Kanazawa rồi bắt xe bus nội thành chừng bốn mươi lăm phút lên Yuwaku — một xóm suối khoáng nhỏ nằm trong thung lũng ở rìa thành phố. Nơi này có vài ryokan lâu đời, một nhà tắm công cộng, phong cảnh mùa thu rất nên thơ và cảm giác hoàn toàn tách khỏi phố xá dù vẫn thuộc Kanazawa. Ở lại Yuwaku một đêm rồi sáng hôm sau xuống vườn Kenroku-en lúc mở cửa sớm là một trong những cách sắp lịch mà mình thích nhất cho vùng Hokuriku mùa thu.

Đi xa hơn: cụm Kaga

Có thêm một đêm nữa? Từ Kanazawa xuống phía nam bằng tàu là tới cụm Kaga Onsen với Yamanaka, Yamashiro, Katayamazu. Riêng Yamanaka có hẻm núi Kakusenkei với đường mòn men suối dài chừng một cây số — cuối tháng 11 lá đỏ ở đây rực đến mức đáng để đổi cả một ngày trong lịch trình.

Những chi tiết dễ vấp

• Tiền mặt. Các cơ sở tắm nhỏ ở vùng núi không phải chỗ nào cũng nhận thẻ. Luôn thủ sẵn vài nghìn yên tiền mặt.
• Khăn. Đa số nơi không phát khăn miễn phí. Mang theo một khăn nhỏ để tắm và một khăn lớn để lau.
• Hình xăm. Nhiều cơ sở địa phương vẫn từ chối khách có hình xăm. Nếu hình nhỏ, miếng dán che xăm mua ở drug store thường đủ; nếu lớn, chọn ryokan có bồn riêng để yên tâm.
• Quy tắc cơ bản. Tắm sạch dưới vòi sen trước khi vào bồn, không nhúng khăn xuống nước, không mang điện thoại vào khu tắm, không bơi, giữ yên tĩnh. Nam nữ tắm riêng và khỏa thân hoàn toàn.
• Chênh nhiệt độ. Mùa thu vùng này lạnh khô, ngâm nước nóng làm cơ thể mất nước nhanh. Uống nước trước và sau khi tắm, đừng ngâm liên tục quá lâu, và tuyệt đối không tắm ngay sau khi uống rượu.
• Đỗ xe. Nếu tự lái, xe khách không được vào trong làng Ogimachi — bạn đỗ ở bãi bên kia sông rồi đi bộ qua cầu treo. Mùa cao điểm nên đến sớm, bãi đầy rất nhanh.

Vài khung lộ trình đã kiểm chứng

Một ngày, không ngủ lại: đến Shirakawa-go chuyến bus sớm, đi bộ làng và leo đài quan sát trong buổi sáng, ăn trưa, tắm ở Shirakawa-go no Yu đầu giờ chiều, ra bến trước giờ xe cuối ít nhất bốn mươi lăm phút. Đơn giản, không cần xe riêng, và vẫn có một buổi ngâm tử tế.

Hai ngày một đêm, không lái xe: ngày một đi Shirakawa-go, ngủ lại trong hoặc gần làng, tắm buổi tối. Sáng hôm sau dậy sớm ngắm sương trước khi khách đoàn tới, trưa bắt bus sang Takayama hoặc Kanazawa, tối ngủ ryokan onsen (Okuhida nếu về Takayama, Yuwaku nếu về Kanazawa).

Hai đến ba ngày, tự lái: Takayama → Shirakawa-go → Hirase (tắm, ngủ lại) → sáng hôm sau lên khu hồ trên núi nếu đường còn mở → chiều đi Gokayama → vượt đường núi sang Ishikawa hoặc quay lại quốc lộ về Kanazawa. Đây là phương án khai thác được nhiều nguồn nước khác nhau nhất, nhưng chỉ khả thi trong khoảng tháng 10 khi các tuyến đường mùa còn hoạt động.

Câu hỏi thường gặp

Đi Shirakawa-go trong ngày có kịp tắm onsen không?

Kịp, nếu bạn chọn Shirakawa-go no Yu ngay trong làng và tắm vào đầu giờ chiều. Các lựa chọn khác như Hirase hay Gokayama gần như bắt buộc phải có xe riêng hoặc ngủ lại, vì tần suất xe bus trong vùng khá thưa. Điều then chốt là canh giờ chuyến bus liên tỉnh cuối cùng, vốn kết thúc sớm hơn nhiều người tưởng.

Giá vé tắm ngày quanh Shirakawa-go khoảng bao nhiêu?

Các cơ sở trong vùng nằm trong khung phổ thông của onsen địa phương, đại khái từ khoảng sáu trăm đến trên dưới một nghìn yên cho người lớn, trẻ em rẻ hơn. Ryokan cho khách ngoài vào tắm thì có thể cao hơn. Vì mức phí và ngày nghỉ trong tuần thay đổi theo từng cơ sở và từng năm, bạn nên kiểm tra trang chính thức hoặc trang thông tin du lịch của làng trước khi đi.

Thời điểm nào trong mùa thu là hợp lý nhất?

Nếu ưu tiên lá trong làng và dọc sông, nhắm cuối tháng 10 đến giữa tháng 11. Nếu muốn thêm cảnh núi cao và các bồn ngoài trời trên đường núi, phải đi sớm hơn, khoảng giữa đến cuối tháng 10, vì các tuyến đường mùa thường đóng khi tuyết xuống. Luôn đối chiếu dự báo lá đỏ trước chuyến đi khoảng một tuần.

Có nên ngủ lại trong làng thay vì Takayama hay Kanazawa?

Nếu đặt được phòng thì rất nên, ít nhất một lần. Giá trị lớn nhất không nằm ở phòng ốc mà ở khoảng thời gian từ khi xe bus cuối rời làng đến khi xe bus đầu tiên tới hôm sau — lúc đó Shirakawa-go yên tĩnh gần như hoàn toàn. Nhược điểm là số phòng rất ít và mùa cao điểm phải đặt trước nhiều tháng.

Có hình xăm thì tắm ở đâu được?

An toàn nhất là chọn ryokan có bồn tắm riêng thuê theo giờ (kashikiri) hoặc phòng có bồn riêng. Với hình xăm nhỏ, miếng dán che xăm bán ở drug store thường được chấp nhận, nhưng chính sách khác nhau theo từng cơ sở nên hỏi trước ở quầy lễ tân vẫn là cách đỡ ngại nhất.

Gokayama có đáng dành thêm nửa ngày không?

Đáng, nếu bạn tự lái hoặc đã quen với nhịp xe bus thưa của vùng núi. Hai làng Ainokura và Suganuma nhỏ hơn Ogimachi nhưng vắng hơn hẳn, và có suối khoáng nhìn ra hồ để kết thúc buổi chiều. Nếu lịch trình chỉ có một ngày cho cả vùng, hãy tập trung vào Shirakawa-go và để Gokayama cho lần sau.