Ngâm onsen giữa mùa lá đỏ Nikko: Yumoto trên cao, Kinugawa ven sông

Kinugawa Onsen: ryokan ven sông và một buổi tối đúng chất nghỉ dưỡng

Nếu Yumoto là kiểu onsen "sơn cước" mộc mạc, thì Kinugawa là thái cực còn lại: một dải khách sạn và ryokan lớn nhỏ xếp dọc hai bờ hẻm sông Kinugawa, cách khu đền chùa Nikko không xa. Thời hoàng kim những năm bong bóng kinh tế, đây là điểm nghỉ dưỡng công ty cực thịnh của dân Tokyo; giờ có những tòa nhà bỏ hoang nhìn hơi hoài niệm, nhưng cũng chính vì thế mà mặt bằng giá ở đây dễ chịu hơn nhiều khu onsen nổi tiếng khác, và những ryokan còn hoạt động thì phần lớn đã được làm mới khá tử tế.

Trải nghiệm một đêm ryokan ven sông

Điểm bán của Kinugawa là vị trí bồn tắm. Rất nhiều ryokan ở đây có rotenburo (bồn tắm ngoài trời) bám ngay mép vực, nhìn thẳng xuống dòng sông chảy xiết bên dưới và vách núi phủ lá đỏ bên kia bờ. Mùa thu, ngâm mình buổi sáng sớm khi sương còn giăng trên mặt sông là khoảnh khắc đáng tiền nhất của cả chuyến đi. Một đêm ryokan tiêu chuẩn thường gồm bữa tối kaiseki nhiều món theo mùa — tầm này hay có nấm, hạt dẻ, cá sông — bữa sáng kiểu Nhật, yukata mặc đi lại trong nhà, và bạn cứ tắm bao nhiêu lượt tùy thích, kể cả lúc gần nửa đêm khi bồn vắng tanh.

Nếu đặt phòng, để ý mấy chữ khóa này: "kawa-zoi" (ven sông) hoặc phòng có ghi nhìn ra sông, và xem ryokan có "kashikiri-buro" (bồn tắm riêng thuê theo giờ) hay không — cực kỳ hữu ích nếu bạn đi cùng con nhỏ, đi cặp đôi, hoặc có hình xăm mà ngại vào bồn chung.

Quanh Kinugawa mùa thu có gì

Đừng chỉ ở lì trong ryokan. Quanh Kinugawa có mấy điểm ngắm lá rất đáng: các cây cầu treo bắc ngang hẻm sông cho góc nhìn thẳng xuống dòng nước xanh ngọc giữa hai vách đá vàng đỏ; trải nghiệm ngồi thuyền xuôi sông ngắm hẻm núi từ dưới lên (mùa cao điểm nên tìm hiểu và đặt trước, và nên kiểm tra lịch chạy trên trang chính thức vì có thể nghỉ theo mùa); và nếu chịu khó đi thêm một đoạn tàu về phía thượng nguồn, hẻm núi Ryuokyo có đường mòn đi bộ men vực khoảng vài tiếng, mùa lá đỏ đẹp không thua gì Oku-Nikko mà vắng hơn hẳn.

Higaeri onsen: tắm trong ngày, không cần ngủ lại

"Higaeri" (日帰り) nghĩa là đi về trong ngày, và "higaeri onsen" là văn hóa rất phổ biến ở Nhật: các ryokan mở cửa cho khách ngoài vào tắm trong một khung giờ nhất định — thường là từ trưa đến khoảng ba, bốn giờ chiều, trước khi khách nghỉ đêm nhận phòng. Với người đi Nikko theo kiểu day trip từ Tokyo, đây chính là "cửa" để bạn vẫn hưởng được onsen xịn mà không tốn một đêm khách sạn.

Cách vận hành đơn giản: bạn đến quầy lễ tân, hỏi "higaeri nyuyoku" (tắm trong ngày), trả phí — thường từ vài trăm đến trên dưới một nghìn yên tùy chỗ, ryokan sang thì cao hơn — rồi được chỉ vào khu tắm dùng chung với khách nghỉ. Vài điều nên biết trước:

• Khung giờ thay đổi theo từng nhà và từng ngày. Ngày đông khách nghỉ, ryokan có thể ngừng nhận khách tắm ngoài mà không báo trước. Mùa lá đỏ cao điểm, tốt nhất gọi điện hoặc kiểm tra trang chính thức trước khi lặn lội đến.
• Khăn thường không kèm sẵn. Có chỗ cho thuê hoặc bán khăn nhỏ, nhưng chủ động mang theo một khăn tắm nhanh khô trong balo là gọn nhất.
• Ngoài ryokan còn có nhà tắm công cộng và các cơ sở chuyên higaeri, giá mềm hơn, không cần ngại "đi nhờ" nhà người ta. Ở cả khu Yumoto lẫn Kinugawa đều có lựa chọn dạng này.
• Bồn ngâm chân (ashiyu) là phương án 0 đồng. Kinugawa có bồn ngâm chân miễn phí gần khu ga, Yumoto cũng có trong làng. Nếu lịch trình quá sát, mười lăm phút ngâm chân nóng giữa trời thu lạnh cũng đã hồi sức đáng kể.

Kinh nghiệm cá nhân: nếu đi trong ngày, hãy xếp buổi tắm vào khoảng 13–15 giờ. Sớm hơn thì nhiều nơi chưa mở khu tắm cho khách ngoài, muộn hơn thì vừa dễ bị từ chối vừa mất ánh sáng đẹp để ngắm lá lúc ngâm.

Quy tắc onsen cho người mới: để lần đầu không lúng túng

Nếu đây là lần đầu bạn tắm onsen, đừng lo — mọi thứ đơn giản hơn bạn nghĩ, chỉ cần nắm mấy nguyên tắc lõi sau:

Trước khi vào bồn

• Cởi hết, không mặc gì. Onsen tắm khỏa thân hoàn toàn, nam nữ tắm khu riêng. Đồ bơi không được phép. Ai cũng như ai nên ngại chừng hai phút là quen.
• Tắm rửa sạch trước. Khu vòi sen với ghế con và xà phòng luôn nằm trước khu bồn. Ngồi xuống ghế (đừng đứng xối, nước bắn vào người bên cạnh), kỳ cọ sạch rồi mới vào bồn. Đây là quy tắc quan trọng nhất, không có ngoại lệ.
• Tóc dài buộc gọn lên, đừng để chạm mặt nước.

Trong bồn

• Khăn nhỏ không được nhúng xuống nước. Gấp lại đặt lên đầu hoặc để trên thành bồn.
• Vào bồn từ từ, dội ít nước nóng lên chân tay trước cho quen nhiệt độ (động tác này gọi là kakeyu).
• Giữ yên tĩnh, không bơi, không chụp ảnh — điện thoại tuyệt đối không mang vào khu tắm.
• Thấy choáng nhẹ là ra ngay, ngồi nghỉ, uống nước. Mùa thu chênh lệch nhiệt độ trong ngoài lớn, cơ thể mất nước nhanh hơn bạn tưởng.

Chuyện hình xăm

Nhiều onsen ở Nhật vẫn từ chối khách có hình xăm, dù tình hình đang cởi mở dần. Nếu bạn có xăm, ba giải pháp theo thứ tự nên thử: dán miếng che xăm (bán ở drug store) nếu hình nhỏ; hỏi trước chỗ tắm xem họ có chấp nhận không; hoặc chắc ăn nhất là thuê bồn riêng kashikiri — vừa thoải mái vừa không phải nhìn trước ngó sau.

Cuối cùng, một lưu ý sức khỏe nghiêm túc: đừng ngâm onsen ngay sau khi uống rượu, và sau một ngày leo bộ ngắm lá mệt lử thì cũng đừng lao vào ngâm thật lâu ngay lập tức — ăn nhẹ, nghỉ chút rồi hãy tắm.

Ghép onsen vào lộ trình ngắm lá quanh Nikko

Đây là phần mình thấy nhiều người làm chưa khéo nhất. Vài khung lộ trình đã được "kiểm chứng" cho bạn tham khảo:

Phương án 1 ngày từ Tokyo (đầu – giữa tháng 10, nhắm Oku-Nikko)

Bắt chuyến tàu sớm nhất có thể từ Asakusa — nghiêm túc đấy, mùa lá đỏ chênh nhau một tiếng xuất phát là chênh nhau cả buổi vì tắc đường. Đến ga Tobu-Nikko, lên thẳng bus đi Yumoto. Nếu trời đẹp, xuống ở thác Ryuzu hoặc Senjogahara đi bộ một đoạn ngắm lá, rồi bắt bus tiếp lên Yumoto. Ăn trưa nhẹ, tắm higaeri khoảng đầu giờ chiều, đi dạo hồ Yunoko, rồi xuôi bus xuống hồ Chuzenji ngắm hoàng hôn trước khi về ga. Lưu ý lớn nhất: dốc Irohazaka nối Chuzenji với thị trấn là điểm tắc đường huyền thoại mùa này, chiều xuống núi cuối ngày có thể mất gấp đôi, gấp ba thời gian bình thường — luôn chừa dư thời gian cho chuyến tàu về.

Phương án 2 ngày 1 đêm (cân bằng nhất)

Ngày một: đi sớm lên thẳng Oku-Nikko, dành cả ngày cho Yumoto – Yudaki – Senjogahara – Chuzenji, tắm ở Yumoto giữa ngày. Chiều muộn xuống núi, bắt tàu sang Kinugawa nhận phòng ryokan, ăn kaiseki, ngâm rotenburo ven sông buổi tối và sáng sớm hôm sau. Ngày hai: trả phòng, quay lại thị trấn Nikko thăm Toshogu và đi bộ hẻm Kanmangafuchi với hàng tượng Jizo — hoặc nếu đền chùa đông quá thì đổi sang đi bộ hẻm Ryuokyo. Khung này ăn tiền ở chỗ mỗi "tầng" của Nikko đều được chạm tới đúng nhịp, và bạn có trọn một đêm onsen đúng nghĩa.

Phương án tháng 11 (khi trên núi đã trụi lá)

Sang tháng 11, Oku-Nikko thường đã qua đỉnh, nhưng khu đền chùa và Kinugawa lại vào độ đẹp nhất. Lúc này cứ lấy Kinugawa làm căn cứ: ngày thăm đền, chiều tối về ryokan, hôm sau đi Ryuokyo hoặc mấy cây cầu treo quanh vùng. Đỡ hẳn khoản chen chúc trên Irohazaka.

Về vé tàu: nhà Tobu có vài loại pass gộp tàu khứ hồi và bus trong khu vực Nikko – Kinugawa, mùa lá đỏ dùng thường lợi hơn mua lẻ, nhưng loại pass và điều kiện thay đổi theo năm nên bạn kiểm tra trang chính thức của Tobu trước khi đi. Tàu tốc hành mùa cao điểm nên đặt chỗ trước, nhất là các khung giờ sáng cuối tuần.

Câu hỏi thường gặp

Đi Nikko mùa thu thời điểm nào thì vừa ngắm lá vừa tắm onsen đẹp nhất?

Không có một câu trả lời duy nhất vì lá đổi màu theo độ cao. Đại khái: đầu đến giữa tháng 10 chọn Yumoto và Oku-Nikko; giữa đến cuối tháng 10 quanh hồ Chuzenji; cuối tháng 10 đến giữa tháng 11 khu đền chùa và Kinugawa. Trước khi đi khoảng một tuần, tra dự báo koyo (紅葉情報) trên các trang thời tiết Nhật để chốt "tầng" cho chính xác.

Đi trong ngày từ Tokyo có kịp tắm onsen không?

Kịp, nếu bạn xuất phát sớm và chọn một điểm tắm duy nhất thay vì tham lam. Thực tế nhất là tắm higaeri ở Yumoto hoặc quanh Chuzenji vào đầu giờ chiều. Nhớ khung giờ nhận khách tắm ngoài của các ryokan thường kết thúc giữa buổi chiều, và mùa cao điểm nên xác nhận trước qua điện thoại hoặc trang chính thức.

Tôi có hình xăm thì có tắm được không?

Tùy từng cơ sở. Xăm nhỏ có thể dán che là nhiều nơi chấp nhận. Chắc ăn nhất là chọn ryokan có bồn riêng cho thuê theo giờ (kashikiri-buro), hoặc hỏi thẳng trước khi đến — người Nhật đánh giá cao việc bạn hỏi trước hơn là cứ vào rồi bị nhắc.

Nước lưu huỳnh ở Yumoto có hại da hay bám mùi lâu không?

Với đa số người thì không hại, ngược lại ngâm xong da khá mượt; nhưng nước này tính mạnh, ai da nhạy cảm nên ngâm ngắn và tráng lại bằng nước thường. Mùi lưu huỳnh bám nhẹ trên da và tóc vài tiếng, trên khăn thì lâu hơn — đừng mang khăn trắng xịn đi tắm, và tháo trang sức bạc trước khi vào.

Nên ngủ đêm ở Yumoto hay Kinugawa?

Tùy khẩu vị. Yumoto hợp với người thích yên tĩnh, thiên nhiên sát bên và nước onsen "chất", đổi lại lựa chọn ăn uống buổi tối rất ít nên gần như mặc định ăn tại ryokan. Kinugawa nhiều lựa chọn lưu trú và giá hơn, tiện tàu về Tokyo sáng hôm sau, hợp với gia đình có trẻ con. Nếu đi lần đầu và chỉ có một đêm, mình nghiêng về Kinugawa vì đỡ phụ thuộc chuyến bus cuối xuống núi.

Mang gì theo khi đi tắm higaeri?

Một khăn tắm nhanh khô, một khăn mặt nhỏ, dây buộc tóc, chai nước, và túi nylon đựng khăn ướt mang về. Đồ tắm gội các ryokan hầu như đều có sẵn trong khu tắm. Tiền mặt lẻ vẫn hữu ích vì một số nhà tắm nhỏ và tủ khóa chưa nhận thanh toán thẻ.

Mùa thu ở Nikko vốn đã đáng đi, nhưng thêm một buổi ngâm mình trong nước nóng giữa rừng lá đỏ thì chuyến đi mới thực sự tròn vị. Chúc bạn canh đúng tuần lá đỉnh, và nhớ: lên núi sớm, ngâm giữa ngày, xuống núi trước giờ tắc đường.